Hoe wordt er naar trauma gekeken in ACT therapie?

Samenvatting

Acceptance & commitment therapy (ACT) benadert trauma door cliënten te helpen een gezonde afstand te nemen van hun pijnlijke herinneringen, de moeilijke emoties rondom het trauma beetje bij beetje toe te laten, en te handelen in overeenstemming met hun waarden. Terwijl traditionele therapieën zich kunnen richten op het herbeleven van het trauma, het begrijpen waarom het de ervaring is gebeurd of veranderen van gedachten over het trauma, wordt er in ACT therapie gericht op het opbouwen van veerkracht en het vinden van betekenis zonder eindeloos te graven in het verleden. 

Afstand nemen van het traumaverleden

Het kan behoorlijk lastig zijn om afstand te nemen van een trauma met alle pijnlijke herinneringen die zijn verbonden aan het trauma. Traumatische herinneringen maken een grote impact op je leven. Veelvoorkomende gevolgen zijn dat je naar aanleiding van dit soort ervaringen, je eindeloos kan gaan malen over die pijnlijke herinneringen. Dit leidt tot slapeloze nachten en vermoeiende dagen. In ACT therapie krijg je tools toegereikt die je helpen om te beginnen met het nemen van afstand van de gedachten die verbonden zijn aan het trauma. Op deze manier kan er in verloop van tijd meer innerlijke ruimte ontstaan, waardoor je het trauma beter kan verwerken. ACT leert dat we niet onze gedachten zijn. Door een stap terug te doen en onze gedachten te observeren zonder erdoor geconsumeerd te worden, kunnen we hun invloed op ons verminderen. 

Accepteren van trauma gerelateerde emoties zonder oordeel

Bij trauma komen vaak emoties en gedragingen zoals schuld, schaamte en zelfveroordeling kijken. De gevoelswereld is in veel gevallen sterk onder invloed van traumatische gebeurtenissen. Het idee van acceptatie kan dan ook iets zijn wat onmogelijk lijkt en lijkt soms juist het tegenovergestelde van wat je moet doen. ‘Moet je dan niet afkomen van de pijn en alles doen om dit voor elkaar te krijgen?’ Wat ACT echter beoogt, is een vorm van acceptatie waarbij je pijnlijke ervaringen erkent zonder over ze te oordelen. Je bent niet je trauma, maar je hebt een ervaring van trauma. Door de pijn toe te laten, zorg je ervoor dat je geen energie verspilt om van de pijn af te komen. Bovendien kan je de pijn juist beter laten gaan als je het accepteert. Het proces van acceptatie binnen ACT therapie gebeurt door beetje bij beetje toe te laten. Niet alles in een keer, maar een behapbaar stukje de ruimte geven in jezelf. Hoe meer je dit doet, hoe beter je met je trauma en omliggende emoties kan omgaan. In veel gevallen zorgt dit er ook juist voor dat de pijn minder wordt, ook al is dat niet het primaire doel van ACT therapie.

Trauma en zelfbeeld

Traumatische ervaringen kunnen je zelfbeeld negatief beïnvloeden. Je kan je dingen gaan aanrekenen, negatief over jezelf gaan denken en belemmerd worden door de overtuigingen die zijn ontstaan na die ervaringen. Met ACT therapie leer je jezelf zien buiten de beperkingen van je trauma of pijnlijke herinneringen. Je bent meer dan je pijnlijke ervaringen; onder alle pijn en oordelen ligt een diepere identiteit die niet gedefinieerd wordt door je verleden. Je leert meer vanuit een observerende rol te kijken naar wat er gebeurt is in je leven, zodat je je zelfbeeld los kan koppelen van wat je hebt ervaren. Ook dit is een proces. Het integreren van ACT is niet een sprint, maar een marathon, met name als het gaat om heftige ervaringen die verbonden zijn aan trauma.

Leven met je trauma aan de hand, volgens je authentieke waarden

Een van de meest transformerende aspecten van ACT therapie is het idee van waardengericht leven. Het herkennen en nastreven van je waarden kan een anker zijn, vooral als je worstelt met de nawerkingen van trauma. Dit betekent dat je prioriteit geeft aan een betekenisvol leven. Ondanks dat je moeilijke dingen hebt ervaren, kan je dan wel wat maken van je leven. Misschien kan je zelfs je moeilijke ervaringen als een kracht gebruiken om er voor andere mensen te zijn. Door kleine stapjes te zetten naar wat jij belangrijk vindt, kan je meer stabiliteit en zekerheid gaan ervaren. 

Conclusie

ACT therapie biedt een vernieuwende en empowerende benadering van trauma. Het helpt je om heftige ervaringen te zien als een deel van je verhaal, maar niet als het hele boek. Voor iedereen die worstelt, is er hoop en een pad voorwaarts. ACT therapie kan je in dat proces ondersteunen. Wil je weten wat ACT therapie voor jouw specifieke situatie kan betekenen? Lees er dan hier meer over.

Lees meer artikelen
7 november, 2023

Zelf als context, wat houdt dit onderdeel in van ACT therapie?

“Zelf als context” is een kerncomponent binnen Acceptance and Commitment Therapy (ACT therapie) die focust op de relatie die we hebben met onze eigen gedachten en emoties. Dit perspectief helpt ons te beseffen dat we niet worden gedefinieerd door onze interne ervaringen, maar de observator zijn van deze ervaringen die plaatsvinden. Door deze verschuiving in perspectief kunnen we ons losmaken van beperkende zelfbeelden en leven met meer flexibiliteit en aanwezigheid.

Lees verder
5 november, 2023

Defusie, wat betekent het in de context van ACT?

Defusie is een cruciale component binnen de Acceptance and Commitment Therapy (ACT). Deze techniek helpt individuen zich te distantiëren van overheersende gedachten en gevoelens. Het uiteindelijke doel van defusie is het vergroten van psychologische flexibiliteit.

Lees verder
2 november, 2023

Waarden en toegewijde actie, hoe worden ze gebruikt in ACT therapie?

Binnen ACT therapie vormen waarden en toegewijde actie de basis voor richting en motivatie in je leven. Ze sturen het gedrag op betekenisvolle wijze en helpen individuen zich te richten op wat echt belangrijk is in hun leven, leidend tot weloverwogen en waardegerichte acties. Met waarden en toegewijde actie leer je om in plaats van zonder doel en richting rond te lopen, te weten waar je heen wil en welwillend te zijn om deze richting ook echt op te gaan.

Lees verder
Hulp nodig?
Kies je locatie